Febreiro

A muller pousa o feixe de canas no arró. Senta —mais ben apóiase ao carón— e respira. Diante nada se move. Vai frío pero dun xeito pesado e seco. Coma se a friaxe fose un campo magnético que tira dela con forza cara o núcleo da terra. Non é vella aínda que no rostro ten escritas xa moitas mañás e algunhas perdas. Logo duns segundo baixa a cabeza e mira para as mans estendidas, como se buscase unha ferida. Quizais un buraco por onde fuxiu o tempo. Logo frétaas contra a bata escura que leva posta e volve a mirar ao horizonte. Despois ao ceo. O que pesa non é o feixe. Tampouco o frío. Érguese e ponse outra volta en camiño.

?

Ás veces non sabemos nada. En xeral, nunca sabemos nada. Refírome a que non sabemos a resposta a ningunha das cousas que son importantes da vida; ou da morte.
Pero hai días en que o eco desas grandes dúbidas e máis forte e tanta ignorancia ataféganos. Son momentos duros. Non sei a través deles se manifesta a debilidade ou a lucidez.
Acaso estamos feitos  para vivir sen pensar? Non, non o creo. Négome a concibir o home sen pensamento e reflexión. Resístome a ver no afondamento da razón unha tara ou obstáculo propia do ser humano. Xa que logo, outra conclusión se nos impón: é a felicidade a que necesariamente ten os ollos vendados.

L. á tarde

No baleiro? Non sei, pero pasan cousas. O temor e o medo existen. Agora máis. Non hai tal baleiro. Podo ficar horas mirando como unha marabillosa media lúa crecente esvara fuxidía sobre as pólas medio espidas dun serán outonizo. Non quero perder nunca ese abraio.

Publicado en ab | Etiquetado

Máis sobre palabras… e vida

PALABRAS

Pájaro no es nada.
No tiene alas.
El niño dijo:
Vin un paxaro
Y las manos se nos escaparon
a los árboles.

Un bloque de cristal
ante el molino.
La sombra mojada del umbral
bajo los arboles.
El espacio encendido de verde.
El niño dijo:
Arriba canta un merlo
Y el aire se hizo flauta.

Paloma, palabra
sin plumas, fría.
El niño dijo:
—Teño unha pomba
Y las manos se pusieron tibias, huecas;
se hicieron nidos.

Sobre la ciudad
una lluvia fina cae.
El niño dijo:
Este orballo
Y sobre nuestro corazón
comenzó a llover dulcemente.

 

Palabras, poema tirado de “Barco sin luces”, de Luis Pimentel.

Centralismo

Recomendable o artigo de Alfredo Ferreiro sobre os centralismos. E un remate magnífico, que expresa moi ben o que moitos sentimos malia que non se nos escoite porque non convén: “A estas xentes debemos dicirlles que non se enganen: para nós Madrid é unha entre moitas periferias, e o noso pobo un outro ao cal convidamos para o coñeceren, e para atoparen tamén nel un centro do mundo“.

Estas reflexións lembraronme un pequeno fragmento do libro de Xesús Rábade Paredes “Mentres a herba medra”:

Os afluentes teñen moitísima importancia. Ás veces máis que o curso principal. Igual que o pensamento diverxente, a periferia e as marxes.

 


En-xebre

Creo que todos coñecemos o significado da palabra “enxebre”. De feito coido que é unha desas palabras polas que moitos galegos temos certa querenza; case que intraducible e sen sinónimos. Perdóenme se non comparten esta opinión pero para min “castizo”, “típico” ou “pintoresco” non son o mesmo que “enxebre”.

Pero ao que vou. Non é o mesmo “ser enxebre” ca “estar enxebre”. “Enxebre”, con ese significado máis coñecido, pode ser cousa distinta de “en xebre”.

No dicionario da RAG, atopamos a entrada “xebre”:

xebre:

part. 1. Participio irregular do verbo xebrar. adx. 2. Separado. Xebres e libres, comezaron unha vida nova. 3. Non mesturado, só. Comeu carne xebre, sen pan nin patacas sin. enxebre 4. Fóra do común, pola moi boa calidade. Esta maceira dá unhas mazás xebres, non se ven outras coma elas. 5. Fóra do común pola súa mala calidade, moi malo. Éche unha terra xebre; aquí non se dá nada. sin. ruín
Estar en xebre. Estar en xaxún. Teño moita fame, que estou en xebre desde que me erguín. sin. estar enxebre .

En fin… semánticas e etimoloxías. Non é mal nome para un restaurante (nin raro, tampouco) sempre e cando non sexa unha declaración de intencións.

Houbo un tempo neste país no que, para moitos, era enxebre estar en xebre.

Un bo comezo…

Anoche, saliendo de paseo, vi una luciérnaga en la grieta de un muro. Hacía al menos cuarenta años que no veía ninguna por estas tierras, y al principio creí
que era un esquisto del yeso con el que habían pegado las piedras o un cristal en los que la luna, filtrándose por entre el follaje, se reflejaba con aquel brillo verdoso. Al pronto no pude pensar que las luciérnagas hubieran vuelto, después de tantos años. Ya eran un recuerdo de la infancia, de esa infancia que se fijaba en las pequeñas cosas de la naturaleza, que se divertía y disfrutaba con ellas. A las luciérnagas las llamábamos
cannileddi di picuraru, velitas de ovejero, como las llamaban los campesinos: tan dura les parecía la vida del pastor, las noches pasadas cuidando del rebaño, que los obsequiaban con luciérnagas como si fueran reliquias o vestigios de luz en la temible oscuridad (…)

Tirado de “El caso Moro”, de Leonardo Sciascia.

O futuro da lectura. Reflexión.

 

Hoxe soubemos que Philip Roth foi galardoado co Premio Príncipe de Asturias das Letras.

Leo unha entrevista a este autor de hai uns anos:

Tiene buenos, fieles lectores, y eso que en Sale el espectro se lamenta de que ya no existen. ¿Por qué? ¿No pasa eso en otras partes? ¿No ocurre en España?

Le diría que todavía quedan por ahí buenos lectores. Aquí, en EE UU, no.

¿Dónde están? ¿Dónde? Mirando las pantallas de sus ordenadores, las pantallas de televisión, de los cines, de los DVD. Distraídos por formatos más divertidos. Las pantallas nos han derrotado.

Ahí está la competencia, la dura competencia. La de las pantallas. ¿Cómo deben combatir contra eso los escritores? No lo sé. No me lo planteo seriamente. Sólo le puedo decir lo que ha ocurrido: que han ganado la batalla sobre las páginas.

¿Tampoco confía en el tan alabado Kindle, el libro electrónico que acaba de aparecer en Estados Unidos? No lo he visto todavía, sé que anda por ahí, pero dudo que reemplace un artefacto como el libro. La clave no es trasladar libros a pantallas electrónicas. No es eso. No. El problema es que el hábito de la lectura se ha esfumado. Como si para leer necesitáramos una antena y la hubieran cortado. No llega la señal. La concentración, la soledad, la imaginación que requiere el hábito de la lectura. Hemos perdido la guerra. En veinte años, la lectura será un culto

¿Y los lectores serán una especie de gente rara, de espectros? No, no, tampoco. Será un hobby minoritario. Unos criarán perros y peces tropicales, otros leerán. Como lo que es hoy leer poesía. Existen poetas, se les publica, pero los lectores de poesía son una minoría. Eso ocurrirá“.

Unha análise ben pouco optimista, mais coido que bastante acertada.

É curioso. A concesión deste galardón a Roth foi difundida o mesmo día que soubemos do pasamento de Ray Bradbury, outra obrigada referencia da literatura estadounidense do último século. Na súa obra máis coñecida a lectura non era sequera unha afección minoritaria e marxinal senón un acto clandestino e o libro un obxecto prescrito.